\nInstitut Informatik Visual, Universiti Kebangsaan Malaysia
\ntaha@ukm.edu.my<\/a> <\/em><\/center>Kata Kunci:<\/strong> lambakan durian, kecerdasan buatan, analisis prediktif, pertanian jitu<\/p>\n
Laporan daripada South China Morning Post<\/em> (24 Jun 2026) dan Kosmo <\/em>(27 Jun 2026) mendedahkan bahawa fenomena kejatuhan mendadak harga durian premium daripada RM80 kepada serendah RM8 sekilo kini mencetuskan gelombang perbincangan hangat di seluruh negara. Di satu pihak, fenomena \u2018tsunami durian\u2019 ini diraikan bagai pesta oleh para penggemar “Raja Buah” yang akhirnya berpeluang menikmati varieti <\/em>premium seperti Musang King tanpa perlu berbelanja besar seperti dahulu. Namun, di sebalik senyuman para pembeli, terselimut duka dan keresahan yang mendalam dalam kalangan pengusaha dusun. Lambakan pasaran yang luar biasa ini meletakkan kelangsungan ekonomi pekebun kecil dan pengusaha komersial dalam risiko kerugian yang amat parah jika tiada intervensi strategik dilakukan.<\/p>\n Pengurusan Logistik Pintar dan Analisis Data Prediktif<\/strong><\/p>\n Langkah pertama bagaimana AI mampu menyelamatkan pengusaha dusun adalah menerusi sistem ramalan hasil pertanian (Predictive Yield Analytics). Dengan menyepadukan data cuaca satelit, sensor kelembapan tanah, dan corak sejarah keguguran buah, algoritma AI boleh meramal tarikh kemuncak keguguran buah dengan ketepatan yang tinggi beberapa minggu sebelum ia berlaku. Maklumat awal ini membolehkan pengusaha dusun merancang strategi pemasaran lebih awal, berbanding kaedah tradisional yang bersifat reaktif selepas buah sudah berlambak di pusat pengumpulan. Selain itu, AI boleh memacu logistik yang dinamik menerusi pengoptimuman rantaian bekalan (Supply Chain Optimization). Platform digital berasaskan AI mampu memetakan kawasan yang mengalami lambakan kritikal dan memadankannya secara masa nyata (real-time) dengan Bagi memastikan pengusaha tidak menanggung kerugian maksima apabila harga buah segar jatuh ke paras RM8 sekilo atau lebih rendah, lambakan durian harus dialihkan ke industri hiliran secara efisien. Teknologi penglihatan komputer (Computer Vision<\/em>) berasaskan AI memainkan peranan penting. Mesin pengisihan pintar boleh digunakan untuk mengisih dan menggred durian secara automatik berdasarkan saiz, kualiti kulit, dan aroma tanpa perlu membuka buah tersebut. Buah-buah yang berada dalam gred kosmetik yang kurang menarik tetapi mempunyai isi yang berkualiti tinggi boleh dihantar terus ke kilang pemprosesan automasi untuk dijadikan produk seperti pes durian, tempoyak nilai tinggi artisanal, aiskrim, produk sejuk beku, atau serbuk durian sedia eksport. AI membantu mengoptimumkan suhu pemprosesan dan rantaian sejuk beku (cold chain<\/em>) untuk memastikan jangka hayat produk hiliran bertahan lebih lama. Dengan mempelbagaikan portfolio produk melalui sokongan teknologi AI, pengusaha dusun mampu mengekalkan margin keuntungan alternatif walaupun harga durian segar di pasaran domestik kekal murah.<\/p>\n Satu lagi aspek kritikal dalam memastikan kelangsungan hidup pekebun apabila harga jualan rendah adalah dengan mengurangkan kos pengeluaran seoptimum mungkin. Penggunaan sistem AI dalam Pertanian Jitu (Precision Farming<\/em>) membolehkan pemantauan kesihatan pokok durian dilakukan menggunakan dron peninjau yang dilengkapi kamera multi-spektra. Sistem AI akan menganalisis imej dron untuk mengesan serangan penyakit, kulat, atau kekurangan nutrien pada peringkat awal sebelum ia merebak ke seluruh kebun. Seterusnya, sistem pengairan dan pembajaan pintar yang dikawal oleh AI hanya akan melepaskan air dan baja mengikut keperluan tepat setiap pohon pokok. Pengurangan pembaziran input pertanian seperti racun dan baja ini berupaya secara langsung menurunkan kos overhead <\/em>operasi dusun. Apabila kos pengeluaran per kilogram berjaya diturunkan melalui kecekapan AI, pengusaha dusun masih mampu memperoleh margin keuntungan bersih yang sihat walaupun terpaksa menjual pada harga pasaran rendah seumpama RM8 sekilo.<\/p>\n Fenomena kejatuhan harga durian daripada RM80 ke RM8 sekilo tidak seharusnya dipandang sebagai satu malapetaka industri semata-mata. Sebaliknya, ia merupakan satu isyarat jelas untuk transformasi digital sektor pertanian negara. Integrasi teknologi Kecerdasan Buatan (AI) berpotensi dan mampu menjadi alat bantu penyelamat yang mengimbangi kepentingan kedua-dua belah pihak. Pengusaha dusun tidak perlu gulung tikar akibat kerugian kos logistik dan pembaziran buah busuk, manakala masyarakat awam pula boleh terus menikmati buah kegemaran mereka pada harga yang sangat mesra poket untuk ketika ini dan musim-musim mendatang.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Mohamad Taha Ijab Institut Informatik Visual, Universiti Kebangsaan Malaysia taha@ukm.edu.my Kata Kunci: lambakan durian, kecerdasan buatan, analisis prediktif, pertanian jitu Laporan daripada South China Morning …<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3231,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"sky_video_link_meta":"","footnotes":""},"categories":[60,5],"tags":[],"wd_jilid":[119],"class_list":["post-3230","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-vol-5-septokt-2026","category-teknologi","wd_jilid-jilid-5"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3230","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3230"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3230\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3581,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3230\/revisions\/3581"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3231"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3230"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3230"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3230"},{"taxonomy":"wd_jilid","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-json\/wp\/v2\/wd_jilid?post=3230"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n![\"\"](\"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Vol4_30-300x208.jpg\")
<\/a>
\nRajah 1: Laporan media berkaitan kejatuhan harga durian di pasaran<\/center>Mengimbas kembali sekitar tahun 2016, gelombang penanaman durian secara besar-besaran telah bermula apabila nilai pasaran Musang King melonjak tinggi, didorong oleh permintaan eksport yang agresif. Didorong oleh impian meraih keuntungan lumayan, ramai pemilik tanah, pelabur korporat, dan petani tradisional mula mengalih tumpuan untuk menanam pokok durian. Selepas hampir sedekad menanti, pokok-pokok yang ditanam serentak itu kini mencapai kematangan dalam waktu yang sama. Ditambah pula dengan faktor perubahan cuaca ekstrem yang menyebabkan buah gugur serentak dalam skala luar biasa pada musim ini, pasaran domestik akhirnya mengalami kejutan bekalan (supply shock atau glut) yang membimbangkan terutama kepada pekebun. Lambakan ini berlaku bukan kerana rakyat Malaysia sudah bosan memakan durian, tetapi kerana kadar pengeluaran hasil tani telah melampaui unjuran siling permintaan domestik. Apabila rantaian bekalan tidak mampu menyerap jumlah buah yang gugur setiap hari, harga pasaran runtuh secara automatik untuk mengelakkan buah membusuk. Bagi meminimakan rantaian kerugian kronik ini tanpa menafikan hak rakyat untuk menikmati buah pada harga mampu milik, industri perladangan durian tempatan memerlukan peralihan paradigma berasaskan teknologi moden, khususnya Kecerdasan Buatan (AI).<\/p>\n
\nkawasan atau negeri yang mempunyai bekalan durian yang masih rendah. Dengan sistem ini, pengedaran durian dapat dialihkan secara automatik ke pasaran alternatif atau hab pemprosesan hiliran, sekali gus menstabilkan harga daripada terus menjunam ke paras yang merugikan kos operasi asas petani.<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Vol4_32png-270x300.png\")
<\/a>
\nRajah 2: Contoh antara muka sistem DurianIQ (Modul Analisis Data Prediktif \u2013 Janaan Claude.AI)<\/center>![\"\"](\"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Vol4_33png-268x300.png\")
<\/a>
\nRajah 3: Contoh antara muka sistem DurianIQ (Modul Logistik dan Rantaian Bekalan Pintar \u2013 Janaan Claude.AI)<\/center>Automasi Hiliran dan Gred Pintar Pengurangan Pembaziran<\/strong><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Vol4_34-297x300.png\")
<\/a>
\nRajah 4: Contoh antara muka sistem DurianIQ (Modul Industri Hiliran Automasi \u2013 Janaan Claude.AI)<\/center>Pertanian Jitu (Precision Farming) untuk Mengurangkan Kos Operasi<\/strong><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.ukm.my\/wadahdigital\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/Vol4_35-246x300.png\")
<\/a>
\nRajah 5: Contoh antara muka sistem DurianIQ (Modul Pertanian Jitu \u2013 Janaan Claude.AI)<\/center>Kesimpulan: Menuju Situasi Menang-Menang Bagi Pekebun dan Pengguna<\/strong><\/p>\n